W modelu MVNO operator telefonii komórkowej udostępnia wirtualnemu operatorowi częstotliwość oraz niezbędną infrastrukturę do oferowania usług MVNO. W dniu 4 grudnia na polskim rynku telekomunikacyjnym pojawił się nowy kolejny już w ostatnich miesiącach, operator telefonii komórkowej, w modelu MVNO (Mobile Virtual Network Operator) – Mobile Vikings. Czy ma szansę, aby powalczyć z gigantami na rynku?, odpowiedź na tak postawione pytanie, próbuje odpowiedzieć Wojciech Jabczyński, rzecznik Orange Polska.

Od kilku lat, z komfortowej pozycji rzecznika dużego operatora, obserwuję jak słabo radzą sobie w Polsce wirtualni operatorzy. Pamiętam pierwszy boom, a potem po kolei zwijające się z rynku firmy – przypomina Wojciech Jabczyński.

Trudno nie zgodzić się z powyższym stwierdzeniem, Rzecznika operatora infrastrukturalnego w modelu MNO (Mobile Network Operator), pamiętając jakie były komentarze związane ze startem pierwszych MVNO, kilka lat temu. Klienci MVNO szybko jednak zauważyli, iż poza ciut niższą ceną niewiele więcej dostają od operatora, poza tym model pre-paid, w jakim oni działają jest niewystarczający dla nich, mają ograniczone możliwości doładowania swoich kontraktów poprzez jedynie doładowania elektroniczne, gdyż dystrybucja tzw zdrapek jest zbyt kosztowna.

W Polsce pierwsi operatorzy wirtualni weszli na rynek stosunkowo późno bo dopiero w 2006 (pierwszym MVNO w Polscy był mBank mobile). Według danych podanych przez UKE nasycenie rynku telefonii komórkowej mierzone liczbą kart SIM w końcu września br. ukształtowała się na poziomie 56,0 mln (w tym ok. 54% to użytkownicy) i była o 5,4% większa niż przed rokiem. Na 100 mieszkańców przypadało 145,4 abonentów i użytkowników (wobec 140,9 w końcu grudnia ub. roku oraz 137,8 przed rokiem). Ile jest „wirtualnych” graczy na rynku? Z danych przekazanych w sprawozdaniach rocznych przez przedsiębiorców telekomunikacyjnych wynika, że na dzień 31 grudnia 2012 r. działalność jako wirtualny operator sieci komórkowej prowadziło 19 operatorów, którzy razem, jak wynika z naszych wyliczeń mają obecnie 1.069 kart SIM. Ile aktywnych, tego nikt nie wie.

Ostatnie spektakularne medialnie wejście zaliczył Virgin Mobile, ale mimo rozpoznawalnej marki i początkowego hurra optymizmu, sukcesu nie osiągnął. Co więcej nie zanosi się, aby tak się stało w przyszłości. Oferty no limit i wprowadzenie T-Mobile i Play, na pewno nie poprawiły sytuacji wirtualnych operatorów. Wręcz przeciwnie, marketingowe pole manewru by poszukać przyzwoitego zarobku jeszcze się zmniejszyło. Trzeba też pamiętać, że submarki działają na macierzystych sieciach operatorów „po kosztach” – podkreśla Rzecznik Orange Polska.

Oczywiście każdy pomysł weryfikuje rynek (bardzo często prowadząc do wycofania się MVNO z rynku). Motywy wejścia inwestorów na rynek operatorów wirtualnych są zróżnicowane. Przede wszystkim operator MVNO kieruje swoją ofertę do konkretnej grupy użytkowników.

Z drugiej strony MVNO bazuje na hurtowej ofercie operatora macierzystego, który też musi liczyć swoje koszty i dlatego marże są niewielkie. Czy zatem nowy gracz MVNO ma jakąkolwiek szansę mocniej zaistnieć? Moim zdaniem niewielką. Niszy do zapełnienia na rynku jest coraz mniej, a do prawdziwego sukcesu potrzebne są pieniądze i to duże. Tych Viking nie ma, podobnie jak Virgin. Nie ma reklamy, nie ma szans by przyciągnąć i przekonać klientów. Mimo wszystko kolejnemu konkurentowi życzę powodzenia – konkluduje Wojciech Jabczyński.

Wirtualni operatorzy na rynku polskim

Istniejący

MVNO Marka   MNO Data uruchomienia
Aspiro S.A. (Grupa BRE Bank
S.A.)
mBank mobile Polkomtel 13 grudnia 2006
MNI Telecom Simfonia PTK Centertel 19 grudnia 2007
Cyfrowy Polsat Cyfrowy Polsat Cyfrowy
Polsat    T-Mobile Polska, PTK Centertel,
Polkomtel, Sferia, Aero2, Mobyland
30 czerwca 2008
Netia Netia P4 wrzesień 2008
FM Group Mobile FM Group Mobile Polkomtel 5 października 2009
INEA S.A. Inea PTK Centertel 18 stycznia 2010
Telefonia Dialog (Grupa Netia) Diallo Polkomtel 1 lutego 2010
Hyperion S.A. Hyperfonia PTK Centertel 29 lipca 2010
Lycamobile Lycamobile  Polkomtel 1 listopada 2011
Polskie Sieci Cyfrowe Sp. z
o.o.
W naszej Rodzinie Polkomtel 3 grudnia 2011
Virgin Mobile Polska Sp. z
o.o.
Virgin Mobile P4, PTK Centertel 16 sierpnia 2012
Sat Film Sp. z o.o. i
Wspólnicy Sp. k.
Sat Film Polkomtel 21 września 2012
MuCoSo B.V. (Holandia) DobryTel Polkomtel oraz Teleena (w
Holandii i Wielkiej Brytanii)
grudzień 2012
Klucz Telekomunikacja Sp. z
o.o.
Klucz Mobile Polkomtel 17 kwietnia 2013
Telestrada S.A. White Mobile Polkomtel 2 maja 2013
Truphone Truphone T-Mobile Polska 26 września 2013
Lebara Poland Limited Lebara Polkomtel 1 grudnia 2013
Mundio Mobile Sp. z o.o. Vectone Mobile T-Mobile Polska nieznana
Mobile Vikings Poland Mobile Vikings P4 4 grudnia 2013

Zlikwidowani

MVNO MNO  Data uruchomienia Data likwidacji
WPmobi PTK Centertel 29 sierpnia 2007 31 maja 2009
MyAvon PTK Centertel 29 sierpnia 2007 31 maja 2010
Mobilking Polska Telefonia Cyfrowa 25 lutego 2008 16 maja 2012
ASTER Sp. z o.o PTK Centertel 24 czerwca 2008 5 marca 2012
GaduAIR Polkomtel 18 maja 2009 31 października 2011
Carrefour Mova Polkomtel 9 kwietnia 2008 30 września 2012
FreeM Polkomtel 21 listopada 2010 30 września 2012
Cyfrowy Polsat Cyfrowy
Polsat    T-Mobile Polska, PTK Centertel,
Polkomtel,
Sferia, Aero2, Mobyland
30 czerwca 2008 Wkrótce z pewnością nie będzie
już na rynku Cyfrowego Polsatu, z oczywistych względów
biznesowych. „Wraz z nawiązaniem współpracy z Plusem
przestaliśmy aktywnie pozyskiwać klientów naszej usługi
MVNO. Oferujemy teraz wyłącznie usługi sieci Plus” –
poinformowała Olga Zomer z biura prasowego Cyfrowego
Polsatu.   

Usługi MNO pod obcymi lub alternatywnymi markami (często mylone z MVNO)

Usługa (marka) MNO  Data uruchomienia
Heyah T-Mobile Polska 26 lutego 2004
tuBiedronka T-Mobile Polska 19 stycznia 2009
Red Bull Mobile  P4 2 września 2011
MTV Mobile T-Mobile Polska 29 marca 2012
8 listopada 2013 T-Mobile Polska poinformowała, że kończą
współpracę w zakresie wspólnej oferty telefonii komórkowej
„MTV mobile powered by T-Mobile” (MTV Mobile).
nju mobile Orange Polska 25 kwietnia 2013

Dla większości z tych podmiotów telefonia komórkowa pozostanie dodatkiem do podstawowej działalności oraz sposobem na budowanie lojalności klientów. W dłuższej perspektywie prawdopodobne są przejęcia MVNO przez operatorów sieciowych.

Zdaniem analityków PMR, w zasadzie każda firma ze znaną i wartościową na rynku polskim marką może rozważać podjęcie działalności jako MVNO. W pierwszej trzydziestce najbardziej cenionych w Polsce marek, oprócz operatorów telefonii komórkowej, są przede wszystkim banki i instytucje finansowe (PZU, PKO BP, Pekao, Lukas Bank, ING), marki piwa (Tyskie, Żubr, Żywiec, Warka) i stacje telewizyjne (TVN, TVP, Polsat).
Z drugiej strony, teoretycznie możliwość zadebiutowania na polskim rynku jako MVNO nie jest obecnie ograniczona finansowo tylko dla największych graczy i znanych firm, które są w stanie ponieść wysokie nakłady inwestycyjne. Choć niewątpliwie szczególnie promocja i reklama nowego operatora może się okazać dla mniejszych firm kosztownym przedsięwzięciem.

W sumie na rynku polskim może w najbliższym czasie działać ponad 20 MVNO. Docelowo jednak ich liczba będzie mniejsza. W perspektywie 3-4 lat należy spodziewać się zmniejszenia tej liczby w wyniku przejęć rynkowych. W efekcie na rynku pozostanie kilku prężnie działających operatorów wirtualnych.

źródło: wł. Orange, Wikipedia

Kan